Phase 0 · Temel Matematik
ML Builder için Türkçe Notlar
0.1 Bu Kurs Nedir?
Bu kurs, makine öğrenmesine başlamadan önce gereken temel matematiği sıfırdan kurar. Calculus, Lineer Cebir ve Olasılık derslerine geçmeden cebir, denklem mantığı ve sayısal düşünmeyi sağlam bir zemine oturtmayı hedefler.
Amaç işlem ezberlemek değil, neden öyle yaptığımızın mantığını anlamaktır. Bu mantık ileride bir modelin bilinmeyen parametresini çözmekten doğrusal model \(y = wx + b\)’yi anlamaya kadar her yerde karşına çıkar.
0.2 Nasıl Okumalı
Sıralı oku. Her ders kısa bir kavramla başlar, bol örnekle ilerler ve alıştırmalarla biter.
Alıştırma çözümleri açılır kutularda — önce kendin dene, sonra aç. Her dersteki ML köprüsü kutusu, öğrendiğin konunun ileride makine öğrenmesinde nerede işine yarayacağını gösterir.
0.3 Dersler
| # | Ders | Ana Fikir |
|---|---|---|
| 1 | Değişken, İfade, Denklem | Cebirin üç temel kelimesi — başlangıç |
| 2 | Denklem Mantığı | Bilinmeyeni izole etme; dengeyi bozmadan çözme |
| 3 | Kesirli Denklemler | Paydadan kurtulma; çapraz çarpım, ortak payda |
| 4 | Üslü İfadeler | Tekrarlı çarpma kuralları; sıfır, negatif, kesirli üs |
| 5 | Çarpanlara Ayırma | Dağıtmanın tersi; ortak çarpan, üç terimli ifade |
| 6 | Özdeşlikler | Tam kare ve iki kare farkı; açma + çarpanlara ayırma |
| 7 | İkinci Derece Denklemler | Çarpanlara ayırma vs formül; diskriminant, parabol kökleri |
| 8 | Eşitsizlikler | Yön kuralı, sayı doğrusu, aralık notasyonu |
| 9 | Logaritma | Üssün tersi; çarpımı toplama çeviren kurallar |
| 10 | Fonksiyon Kavramı | Girdi→çıktı kuralı; f(x), tanım/görüntü kümesi |
| 11 | Doğrusal Fonksiyon ve Eğim | y = mx + b; eğim, kesişim — lineer regresyon/nöron |
| 12 | Parabol | y = ax² + bx + c; tepe, kökler, simetri — kayıp çukuru |
| 13 | Üstel ve Logaritmik Fonksiyon | bˣ büyüme/çürüme; e, sigmoid’in temeli |
| 14 | Fonksiyon Bileşkesi | f(g(x)); içten dışa — sinir ağının iskeleti |
| 15 | Grafik Okuma | Eğriden bilgi çıkarmak; kesişim, artan/azalan, maks — kayıp eğrisi |
| 16 | Diziler | Sıralı sayı listeleri; aritmetik/geometrik — veri indeksleme |
| 17 | Toplam Sembolü (Σ) | Σ anatomisi ve kuralları; ortalama, MSE, iç çarpım |
| 18 | Pi (Π) Çarpım Notasyonu | Σ’nın çarpım kardeşi; faktöriyel, olabilirlik |
| 19 | Seriler | Dizinin toplamı; aritmetik/geometrik formül, yakınsama |
| 20 | Faktöriyel ve Sayma | n!, permütasyon, kombinasyon — olasılığa kapı |
| 21 | Vektör Kavramı | Sayı listesi = nokta/ok; boyut — ML’in doğal nesnesi |
| 22 | Vektör İşlemleri | Toplama, skaler çarpım — gradyan inişi güncellemesi |
| 23 | İç Çarpım | Bileşen çarp+topla; açı/işaret — nöronun hesabı w·x+b |
| 24 | Vektör Uzunluğu ve Kosinüs Benzerliği | Norm, birim vektör, kosinüs — embedding/RAG |
| 25 | Machine Learning Bağlantısı | Tüm parçaların ML’de buluşması — büyük harita |
Cebir, bilmediğin bir sayıyı bir harfle gösterip onu bulma yöntemidir. Denklem çözmek = bir bilinmeyeni izole etmek. Bu fikir, \(y = wx + b\)’den binlerce parametreli modellere kadar değişmez.
“Tuning is physics, mathematics, and logic — not magic.”